Vlas plukken: een blauwe droom op het platteland
Stel je voor: een eindeloze, zacht golvende zee van hemelsblauw. Je loopt met een mandje door de rijen, en elke bloem die je plukt, voelt als een klein lapje zomerhemel in je hand. Vlas (Linum usitatissimum) is niet alleen prachtig, het is ook nog eens ontzettend leuk om zelf te plukken. Op verschillende boerderijen in Nederland kun je een bosje vlas komen snijden. Het is dé perfecte activiteit voor een zonnige ochtend: de bloemen gaan open in de zon en sluiten ’s avonds of bij bewolking, en ’s ochtends zijn ze het mooist. Zoek samen met vrienden of kinderen de mooiste blauwe stelen uit, met helemaal open bloemetjes zonder bruine of omkrullende blaadjes. Knijp of knip de steel af net boven het eerste blad of een vertakking en trek niet aan de plant. Leg je bosje in een ondiepe mand of bak, want de bloemblaadjes kneuzen heel snel. En geniet van het feit dat je straks thuis een stukje Nederlands erfgoed in huis hebt.
Let wel: de bloei duurt maar kort – van juni tot begin augustus. Check dus even van tevoren of de boerderij ‘open’ is. En neem een kleine, scherpe schaar mee, zodat je de stelen niet kneust.
Thuis aan de slag: vlas om te koesteren
Eenmaal thuis kun je de vlasbloemen in een hoge, slanke vaas zetten met koel water. Haal de blaadjes onder de waterlijn weg en ververs het water elke dag. Elk bloempje is maar kort open en een bosje blijft 2 tot 4 dagen mooi, maar dat maakt het juist magisch. De zaaddozen die daarna verschijnen, zijn ook prachtig in een droogboeket. En dan de vlasstengels zelf… die kun je drogen voor ambachtelijke projecten: vlecht er een krans van, gebruik ze als natuurlijk touw, of – voor de echte doe-het-zelver – verwerk ze tot linnen draad.
Twee recepten om vlas te proeven
Omdat je bloemen plukte, maar vlas vooral bekend staat om de zaden, geef ik je twee manieren om daarvan te genieten. (De bloemen zelf zijn eetbaar, maar vooral decoratief – strooi ze over een salade voor een feestelijk effect.)
Decoratie: droog de lange stelen met zaaddozen en bind ze samen met een lint. Hang ze op als rustiek wandkruid of gebruik ze in een herfststukje met droogbloemen. De blauwe bloemen kun je persen tussen boekpapier en later inlijsten.
Recept 1: Lijnzaadthee
Zacht en licht nootachtig.
- 1 eetlepel lijnzaad
- 250 ml kokend water
- Eventueel een schijfje citroen of een takje munt
Doe de zaadjes in een kopje, giet er kokend water overheen en laat 10-15 minuten trekken. Zeef de thee (of drink hem met de slijmerige zaadjes als je van de textuur houdt). Lekker warm met een vleugje honing.
Recept 2: Lijnzaadcrackers met zeezout (voor de borrel)
Krokant, vezelrijk en in tien minuten klaar.
- 100 gr gemalen lijnzaad
- 100 ml water
- 1 eetlepel olijfolie
- Flinke snuf zeezout en eventueel rozemarijn
Meng het lijnzaadpoeder met water en olie tot een gladde pasta. Breng op smaak met zout en kruiden. Verdeel dun uit op een bakplaat met bakpapier (ca. 3 mm dik). Bestrooi met extra zout. Bak 15 minuten op 180°C (hetelucht) tot de randen goudbruin zijn. Laat afkoelen en breek in stukken. Heerlijk met hummus of een frisse geitenkaas.
Dus: ga eropuit, pluk vlas en geniet ervan, in je vaas en op je bord.